Każdy miłośnik serialu HBO o jakże znanym tytule „Gra o tron”, marzy, aby znaleźć się w lokacjach, w których powstawały niezapomniane sceny (realistyczne, mimo gatunku fantasy). Jednym z takich miejsc jest hiszpańska Girona. Właśnie to największe miasto Katalonii będzie tutaj „obiektem naszych zainteresowań”. Już go „zwiedzaliśmy, ale krótko” – przy okazji budowania przewodnika o Costa Brava. Tym razem „serce” owego północno-wschodniego regionu „zabije mocniej”. Przekroczysz z nami bramy średniowiecznego miasta tak dumnie, jak Jaime Lannister, który konno – w imieniu króla – udał się w kierunku monumentalnych schodów Wielkiego Septu Baelora (tj. Katedry, która pełniła takową funkcję w serialu). Ale Ty nie zrobisz tego, aby zademonstrować siłę. Twoim celem będzie po prostu odkrywanie najciekawszych i najstarszych zabytkowych budowli. Wszak przybędziesz do historycznego centrum prowincji o tej samej nazwie. Do wspaniałej Girony! Przed zaplanowaniem wycieczki przeczytaj jednak wszystko to, co o tym mieście wiedzieć powinieneś. Poznaj wyczerpujące odpowiedzi, m.in. na takie pytania:
- Jak i kiedy najwygodniej dostać się tutaj z Polski?;
- Gdzie odnaleźć ową destynację na mapie Hiszpanii?;
- Dlaczego to dobre miejsce na wakacje?;
- Z jakimi atrakcjami najbardziej kojarzona jest Girona?;
- Jak w łatwy sposób poruszać się po mieście?;
- W jakich wycieczkach warto wziąć udział, dokonując rezerwacji na internetowej platformie GetYourGuide?;
- Gdzie spać i zjeść, aby być zadowolonym z usług hoteli i restauracji?;
A zatem zaczynamy naszą „Grę o tron”… To jest próbę zaciekawienia czytelnika!
Skorzystaj z Booking.com gdzie znajdziesz najlepsze hotele i apartamenty
Potrzebujesz samochodu podczas wakacji, zarezerwuj z Booking.com lub przez discovercars.com
Ciebie to nic nie kosztuje, a ja pozyskam środki na następne artykuły. Z góry Ci dziękuję!
Gdzie znajduje jest Girona?
„O Girono kochana. Jak Cię odszukać? Czy jesteś jak igła w stogu siana?”. Oj nie. Miasto to położone jest w regionie autonomicznym Katalonii. Precyzując, na północnym wschodzie Hiszpanii. W najdalej wysuniętej prowincji Girona (to jej stolica). Około 100 kilometrów od Barcelony i 65 km od granicy z Francją. Jeśli ten opis jeszcze nic Ci nie rozjaśnia, to poniżej dołączamy mapę Google, która pokazuje szczegółowo lokalizację w każdej możliwej skali.
Nad jaką rzekę leży Girona?
Po powiększeniu owej mapy, okaże się, że przez miasto przepływa rzeka. I to nie jedna, a kilka. Gironę zbudowano bowiem u zbiegu czterech rzek. A są nimi: Onyar, Tar oraz mniejsze Güell i Galligants. Najsłynniejszą jest jednak 34-kilometrowa Onyar (zwana po hiszpańsku Oñar). Jej źródło zaczyna się w górskim masywie Guilleries na szczycie Katalońskiego Pasma Poprzecznego. Przecina miasto z południa na północ, na dwie części: starą i nową. Wpada do głównej Ter, łącząc się z innymi rzekami. Nad brzegiem Onyar stoją kolorowe domy, uwiecznione często na pocztówkach. Wspomnijmy też, że przepływa ona pod mostami, w tym pod czerwonym mostem zaprojektowanym przez Gustave’a Eiffla (tak, tego architekta, który stworzył wieżę w Paryżu). Pont de les Peixateries Velles to charakterystyczny punkt widokowy, z którego można podziwiać przepiękną panoramę miasta (niestety nie z lotu ptaka).
Czy Girona ma dostęp do morza?
Jeżeli jedziesz do Girony na kilka dni z zamiarem relaksowania się na plaży, to mamy złą wiadomość. Miasto nie ma dostępu do Morza Śródziemnego, mimo że zlokalizowane jest w regionie Costa Brava. Nie jest jednak położone nad samym wybrzeżem, a bardziej w głębi lądu.
Jak daleko jest z Girony do plaży?
Na piechotę do niej nie dotrzesz, bo to za duża odległość. Musisz pokonać trasę o średniej długości wynoszącej 30 km. Najlepiej wypożyczonym autem albo busem/pociągiem. Taki przejazd zajmie ci kilkadziesiąt minut lub więcej. W ten sposób dostaniesz się do kurortów i nadmorskich miejscowości, m.in.: Malgrat de Mar, Platja d’Aro, Tossa de Mar czy Sant Feliu de Guíxols. Girona jest więc dobrą bazą wypadową w kierunku wybrzeża.
Z czego znana jest Girona?
Kiedy słyszymy lub czytamy nazwę tego miasta, to wyobrażamy sobie malowniczą starówkę. I słusznie. Bo w Gironie jest ona doskonale zachowana. Rzeczywiście ma się wrażenie, jakbyśmy przenieśli się do epoki średniowiecza. Ale nie tej najmroczniejszej, a pozwalającej odkryć bogatą historię. Stare Miasto (Barri Vell) prezentuje się ładnie, niemal jak miejsce wyjęte z opowieści fantasy. Dlatego pojawiła się tu ekipa realizująca szósty sezon serialu „Gra o tron”. Zauważyła, że zarówno kamienne budynki, jak i brukowane i wąskie uliczki idealnie pasują do świata stworzonego przez pisarza George’a R. R. Martina.
A przecież zamieszkała przez ponad 100 tysięcy osób, założona w 79 roku p.n.e. z rozkazu rzymskiego wodza Pompejusza, Girona może pochwalić się również imponującą Katedrą (z najszerszą gotycką nawą i barwnymi witrażami). A ponadto widocznymi fragmentami murów obronnych i nienaruszoną dzielnicą żydowską (jedną z największych w Europie – El Call). W Gironie jest też popularna restauracja El Celler (często nagradzana gwiazdkami Michelin, uznawana za jedną z najlepszych na świecie). Ale to wciąż nie wszystkie atrakcje, które poznasz w trakcie swojego udanego pobytu albo czytając kolejne rozdziały naszego przewodnika.
Jak odbyć podróż do Girony?
Po takich kluczowych informacjach, możesz już śmiało… wsiadać do auta i jechać przed siebie. Jednak nie. Koszt związany z tego typu podróżą będzie zbyt wysoki. Potrwa ona długo. A samo parkowanie na miejscu będzie wyzwaniem. Stąd też polecamy inny środek transportu, czyli samolot. Połączeń jest sporo, szczególnie w sezonie letnim (średnio do 7 razy tygodniowo). Odbywają się one z kilku miast w Polsce (nie tylko z Warszawy, ale również z Krakowa, Gdańska, Poznania i Wrocławia). Na lotnisko Girona-Costa Brava (GRO) dolecisz także bezpośrednio (niekonieczne z jedną przesiadką). Najbardziej korzystne ceny biletów znajdziesz w tej wyszukiwarce (zależą one od sezonu, daty rezerwacji, miejsca wylotu i oferty przewoźnika – zazwyczaj zapłacisz za jeden w dwie strony poniżej lub powyżej 300 zł, ale ze sporym wyprzedzeniem, najtaniej w marcu). Ostatecznie istnieje też opcja podróży samolotem do Barcelony, a dopiero stamtąd drogą lądową (szybki pociągiem lub autobusem).
Ile się leci do Girony z Warszawy?
Lot jest komfortowy. W przypadku, gdy nie będzie przesiadki na żadnym lotnisku (np. w Amsterdamie lub Frankfurcie), potrwa maksymalnie 3 godziny, a przeciętnie 2,5. Kiedy jednak zdecydujesz się na połączenie z przesiadką, to czas ten wydłuży się nawet do 8 i 10 godzin (wliczając dodatkowo oczekiwanie na następny samolot).
Co lata do Girony z Polski?
Do opisywanego przez nas miasta (a konkretniej na płytę lotniska, znajdującego się 12 km na południowy zachód od centrum) latają samoloty różnych linii. Mowa o popularnych, niedrogich przewoźnikach, takich jak: Ryanair i Wizz Air. Trasę do Girony nie obsługuje natomiast bezpośrednio polski LOT czy niemiecka Lufthansa. Tutaj czeka Cię zawsze po drodze przesiadka. Będąc już w porcie lotniczym w Gironie, udaj się na przystanek koło hali przylotów, gdzie stoją/podjeżdżają autobusy linii 607, firmy Sagalés. Nimi właśnie w 20 minut dotrzesz do centrum miasta, płacąc kilka euro.
Gdzie spać w Gironie?
Masz już zarezerwowany bilet na lot do Girony? Świetnie! Ale obyś nie zapomniał wcześniej zająć się jeszcze jedną czynnością. Chodzi o zabukowanie noclegu. Zanim wsiądziesz na pokład samolotu, powinieneś mieć już w aplikacji Bookinga (lub na poczcie elektronicznej) oficjalne potwierdzenie rezerwacji pobytu w hotelu. Nie zrobisz przecież tego na ostatnią chwilę.
Oferta hotelowa w Gironie nie jest tak szeroka, jak w imprezowym kurorcie Lloter de Mar. A czy obiekty odpowiadają dość wysokim standardom? Tak, choć pięciogwiazdkowego hotelu tu nie znajdziesz, ale za to jest kilkaset apartamentów czterogwiazdkowych. Są też hotele trzygwiazdkowe, a nawet kilka dwugwiazdkowych i jednogwiazdkowych. Czy wszystkie zdobyły super oceny od gości? Nie. Ale zdecydowana większość z nich ma dobrą lub bardzo dobrą opinię. Polecane rodzinom albo parom, serwują smaczne śniadania, uprzyjemniając pobyt konkretnymi udogodnieniami (jakimi, przeczytasz poniżej).
Pięć wyjątkowych hoteli w Gironie
Specjalnie wybraliśmy dla Ciebie pięć, naszym zdaniem, a także na podstawie rekomendacji serwisu Booking, najlepszych hoteli w tym mieście. Trzy już opisywaliśmy w oddzielnym artykule o dwudziestu hotelach w Costa Brava. Ale wspomnimy o nich powtórnie, ponieważ zasługują na pochwałę i umiejscowienie w owym zestawieniu. Oto one:
Hotel Històric – zarezerwuj tutaj
Adres: Bellmirall 4, 17004 Girona, Hiszpania
A to ci dopiero hotel! Znajdujący się w sercu historycznej dzielnicy Girony, czyli starówce. Tylko 100 metrów od katedry. Nic dziwnego, że otrzymuje wysokie oceny za lokalizację (od niego wszędzie jest blisko, m.in. do Muzeum Żydowskiego i różnych restauracji!). Swoją nazwę zawdzięcza też innym aspektom. Hotel Històric to miejsce niezwykłe. Gustownie urządzone, w stylu rustykalnym. Wejdziesz bowiem do zabytkowego, XVIII-wiecznego budynku (ale z windą), mającego dużą powierzchnię. Gdy zamkniesz drzwi i okna, nie usłyszysz żadnych hałasów z zewnątrz. Będziesz mieć zaoferowany pobyt w przeróżnych, nowoczesnych, lecz z zachowanymi dawnymi, oryginalnymi elementami (kamiennie ściany, drewniane belki), pokojach dla niepalących (typu Studio, romantycznym, czerwonym, Deluxe, Superior czy rodzinnym apartamencie Suite). W każdym jest telewizor z płaskim ekranem, a tuż obok łazienka z podstawowym, niezbędnym wyposażeniem. Rankiem serwowane są dobre śniadanie. W dzień możliwy jest odpoczynek na tarasie. Więcej o historii samego hotelu oraz o Gironie w biurze informacji turystycznej!
Cena za jedną noc: najniższa to 641 zł w pokoju jednoosobowym
Hotel Nord 1901 – zarezerwuj tutaj
Adres: Carrer del Nord, 7-9, 17001 Girona, Hiszpania
Kolejny, fantastycznie oceniany czterogwiazdkowy, elegancki hotel. Tak urządzony, że poczują się w nim dobrze osoby niepełnosprawne. Otwarty 100 metrów od rzeki, 5 minut spacerem do katedry, restauracji i reszty atrakcji. Oferujący klimatyzowane pokoje dwuosobowe albo przestronne apartamenty Suite (z dostępem do bezpłatnego Internetu). Wyśpisz się w nich doskonale, a to dzięki bardzo wygodnym łóżkom. Zaletą jest też przyjazny personel, pomagający zorganizować usługi związane z praniem ubrań.
Wymasowany (możesz skorzystać z oferty profesjonalnego, ale nie pracującego tu masażysty), odpoczniesz również na tarasie w ogrodzie (w słoneczny poranek właśnie tu zjesz pyszne śniadanie, podawane w formie bufetu). Prócz tego, będziesz zadowolony, kiedy zanurzysz ciało w niewielkim basenie z ciepłą wodą. W całodobowo działającej recepcji uzyskasz ciekawe informacje o całym regionie. Hotel Nord 1901 to gwarancja udanego pobytu. Warto dodać, że jego pokoje wyposażone są m.in. w telewizor z płaskim ekranem, sejf i czajnik (sprzętów kuchennych w wydzielonym aneksie jest więcej), a w nowoczesnych łazienkach nie brakuje suszarki do włosów i miękkich szlafroków.
Przykładowy zakres kosztu za nocleg: już od 476 zł do ponad 1000 zł (ale w największych apartamentach)
Hotel Costabella – zarezerwuj tutaj
Adres: Avenida Francia, 61, 17007 Girona, Hiszpania
Costabella to przykład znakomicie prosperującego hotelu trzygwiazdkowego. Położonego niedaleko różnych atrakcji turystycznych, 12 km od lotniska i w pobliżu głównej autostrady. Podobno (nie, to złe słowo), raczej na pewno pełnia księżyca widoczna z okien wychodzących w kierunku morza, jest tutaj tak magiczna, że nie sposób oderwać wzroku. Potwierdziło to już tysiące gości. Ale nie tylko kuszą ich cudowne widoki. Wymieńmy też inne plusy. A są nimi np. ogród (a obok podwórko z równo przystrzyżoną, zieloną trawą), a także, mimo trzech gwiazdek, odkryty basen, siłownia i sauna. No i to, co bezpłatne: parking, Wi-Fi oraz zestawy kosmetyków wysokiej jakości (wśród nich są nawet odżywki do włosów). Obojętnie, czy zdecydujesz się na komfortowy pokój jedno- czy czteroosobowy, będziesz mógł włączyć telewizor z dostępem do platform/aplikacji streamingowych. Dopłacając, skorzystasz z jacuzzi. Na miejscu działa też bar i restauracja.
Najniższa cena za nocleg: 520 zł od jednego gościa
Bed & Breakfast Bells Oficis – zarezerwuj tutaj
Adres: Germans Busquets, 2 2º, 17004 Girona, Hiszpania
Ten hotel ma dwie gwiazdki. „Tylko? To lepiej zrezygnuje z noclegu w nim”. Tak zapewne pomyślisz. I będzie to błędne rozumowanie. Bo w pensjonacie Bed & Breakfast Bells Oficis zakwaterujesz się, bez utraty sporej gotówki. Będziesz wypoczęty. A to oznacza, że zadowolony. Przemiły właściciel proponuje na Booking różnie wyposażone pokoje dwuosobowe. Niezwykle stylowe (czego dowodem są np. kafelki na podłodze). Klimatyzowane i ogrzewane. Czyste. Zadbane. Na drugim piętrze XIX-wiecznej kamienicy. Stojącej na rogu ulic, 15 minut piechotą od murów miejskich i dzielnicy żydowskiej, 8 minut od dworca, blisko kawiarni. Każdy z balkonem, na którym stoją krzesła, z widokiem miasto. Ale nie każdy z prywatną łazienką (niektóre mają wspólne łazienki, ale w nich też wannę i bezpłatny zestaw kosmetyków). Goście są zaskoczeni, że mogą skorzystać z przywózki z lotniska bezpośrednio pod hotel. I że Wi-Fi działa tak szybko!
Kosz pobytu: średnio ponad 300 zł z groszami za jedną noc
Hotel BESTPRICE Girona – zarezerwuj tutaj
Adres: Carrer Barcelona 1, 17002 Girona, Hiszpania
Piąty z hoteli, jaki z wielką szczerością pragniemy dla Ciebie opisać. Oferuje nocleg m.in. w kilku obsługiwanych codziennie pokojach typu Deluxe, w których jest bezpłatne Wi-Fi (ale nie tylko tam, bo również we wszystkich pomieszczeniach). Lecz przecież nie same opcje zakwaterowania decydują o tym, że Hotel BESTPRICE Girona zebrał… ponad 6300 opinii! To oszałamiająca liczba, jak na obiekt jednogwiazdkowy.
Skąd tak duże zainteresowanie i tyle pozytywów? Głównie dzięki położeniu – 300 metrów od dworca kolejowego, rzut kamykiem od różnych atrakcji, chociażby starówki i słynnego targu Mercat del Lleó. Z lotniska jest tu 11 kilometrów, ale możliwy jest… przyjazd z pracownikiem hotelu w ramach usługi transferu lotniskowego. Na miejscu, już po rozpakowaniu się, odkryjesz, ze działa tu wypożyczalnia aut. Niestety, zbudowany po sąsiedzku parking jest dodatkowo płatny. Ogromną zaletą są natomiast wygodne łóżka i odpowiednio przeszkolony, pomocny personel (spotkasz go m.in. w funkcjonującej całą dobę recepcji).
Najniższa możliwa cena za nocleg: dla jednego albo dwóch gości – 213 i 214 zł, rodzina zapłaci 289 zł
Gdzie zjeść w Gironie?
Wiesz już, w których hotelach nocleg okaże się najlepszy. Ale mimo że zjesz tam pyszne śniadania, to i tak zapragniesz wyszukać jeszcze jakieś smaki Girony. Gdzie? Na przykład w Mercat del Lleó. To główny targ miejski, który znajduje się pod dachem, przy Plaça Calvet i Rubalcaba, 15. Na tym bazarze można codziennie kupić świeże produkty u setek handlarzy. Mowa chociażby o owocach, warzywach, owocach morza (małżach itp., choć są one częściej serwowane w miejscowościach nadmorskich), a także kozich i owczych serach, wędlinach (fuet), oliwkach, przyprawach itd.
Kilka wybranych restauracji w Gironie
Jeżeli jednak chciałbyś spróbować czegoś smacznego, ale jako klient trzymający w ręku menu, a nie turysta przechadzający się po rynku, to koniecznie zajrzyj do jednej z 300 restauracji. My polecamy te pięć:
El Celler de Can Roca
Ekskluzywny lokal o klasie światowej (jeden z kilku o wysokiej renomie), o którym już wspominaliśmy. Mający przyznane 3 gwiazdki Michelin. Otwarty od wtorku do soboty, pod adresem: Calle Can Sunyer, 48, 17007 Girona, Hiszpania. W 2026 roku ta prowadzona przez trzech braci Roca restauracja będzie obchodzić 40-lecie! Czy z tej okazji nowoczesne, oryginalne i lokalne, przyrządzane z pasją, dania kuchni katalońskiej (inspirowane podróżami, ale szczególnie marynowane kaczki, canelloni z kurczaka) będą dostępne w cenie mniejsze niż 100 euro? Nie wiemy. Lecz jesteśmy pewni, że stoliki należy rezerwować ze sporym wyprzedzeniem.
Casa Flora Girona
Mniejsza, tańsza, ale również rodzinna restauracja. Zostaniesz w niej mile powitany, ale najpierw musisz przybyć na ulicę Carrer de les Ballesteries, 3, 17004 Girona, Hiszpania. To przytulne miejsce, położone w bijącym sercu Starego Miasta, z widokiem na rzekę Onyar. Zjesz tu codziennie, od godziny 13.00, m.in. paellę, ryż po katalońsku i deser xuixo (słodkie ciastko z kremem) oraz potrawy wegetariańskie i liczne przystawki. Płacąc od 20 do 30 euro.
Mimolet
To jeszcze skromniejszy lokal (adres: Pou Rodo, 12, 17004 Girona Spain). Ale bardzo popularny, o czym świadczy prawie pół tysiąca opinii na TripAdvisor. Co tak przyciąga w jej progi? Nie polskie pierogi. Skosztujesz tutaj za średnio kilkadziesiąt euro dania kuchni śródziemnomorskiej. A do tego najlepsze tapas. Jest też szeroki wybór win i piwa rzemieślnicze na popitkę.
Octopus Restaurant
Przypuśćmy jednak, że jesteś smakoszem lubującym się w przeróżnych owocach morza i rybach. Wówczas udaj się na obiad albo kolację do Octopusa (pod adresem: Carrer Migdia, 20-24, 17002 Girona, Hiszpania). To restauracja specjalizująca się właśnie w takich potrawach. Lecz nie jakichś prostych, a wykwintnych. Możesz samemu wybierać produkty, z który będzie przygotowane danie, zgodne z Twoimi preferencjami (np. gotowane na parze itd.). Dodatkową zaletą się serdeczni, niezwykle uprzejmi kelnerzy.
Pizzeria Marghe 1889
A co, kiedy spacerujesz z rodziną, a Twoje dziecko ma ochotę na pizzę o różnej nazwie? Mimo że Girona to nie Włochy, to na Traversia De La Creu 33, 17002 możesz odkryć lokal (zamknięty w poniedziałki), w którym w dużym piecu rośnie smaczna pizza w cenie od 10 euro. Ze świeżymi, starannie połączonymi, składnikami katalońskimi i włoskimi. Ciasto jest miękkie i chrupiące (odpowiednio wypieczone), z grubymi, puszystymi brzegami. Oparte na oryginalnej recepturze.
Wyspani i najedzeni zwiedzamy Gironę
Po noclegu w hotelu i obiedzie w restauracji czas na poznawanie atrakcji miasta. Jednak zanim je w skrócie opiszemy, przed Tobą kilka porad praktycznych.
Jak miesiąc poświęcić Gironie?
Na początek kwestia pogody. Oczywiście nie masz na nią wpływu, ale sam możesz tak zaplanować podróż, aby konkretne dni okazały się najlepsze do zwiedzania. Mimo że miasto nie leży tuż przy morzu, to i tak panuje tu klimat śródziemnomorski. Oznacza to, że lata są suche, a zimy dość łagodne (z niebem bardziej zachmurzonym, ale z temperaturami, które nigdy nie schodzą poniżej 0 stopni). A zatem większość miesięcy będzie odpowiednia na przyjazd?
Jeśli nie przepadasz za tłumami i kolejkami, to zalecamy, abyś przybył tu wiosną, czyli w kwietniu albo maju (gdy odbywa się kolorowy festiwal kwiatów – „Temps de Flors”, jeszcze bardziej upiększający całe miasto). Ewentualnie jesienią, ale wczesną. We wrześniu (idealne warunki na jazdę na rowerze) lub na początku października (później może zacząć padać deszcz i to bardziej rzęsisty niż mżawka). Wtedy też termometry wskazują przyjemne wartości – do 25°C. Lipiec i sierpień są natomiast gwarancją bardzo gorących dni (często powyżej 30 stopni). W sam raz dla miłośników plażowania na wybrzeżu Costa Brava (przed ochłodzeniem się w wodzie trzeba jednak przebyć trasę 30 km).
Czym poruszać się po Gironie?
Autem? Nie. Ono będzie zbędne, jeżeli zamierzasz przebywać tylko w obrębie miasta. Chcąc zwiedzać starówkę, najlepiej polegać na… własnych nogach. Po prostu ubierz wygodne buty i krocz przed siebie po brukowanych uliczkach. Jeśli jesteś człowiekiem wiekowym i nie masz już siły na takie przechadzki (mimo że wszędzie jest dość blisko), to skorzystaj z innego rozwiązania. Taksówki? Niekoniecznie. Raczej mamy na myśli kupno tańszego biletu za 1,40 euro, u kierowcy autobusu miejskiego. TMG to Transports Metropolitans del Gironès, czyli rozwinięty system transportu złożony z 10 linii, kursujących do każdej dzielnicy. Bardziej opłaca się jednak wykupienie karty na 10 przejazdów (w cenie 8,50 euro). Dokładny rozkład dostępny jest na tej stronie.
Warto wiedzieć: Uber po Gironie nie jeździ. Za to jest sporo wypożyczalni rowerów. To także polecany pojazd. Zwykły rower miejski kosztuje na dzień minimum 8 euro.
Czy Girona ma metro?
Rozbudowany system metra ma Barcelona (jedna ze stacji nazywa się nawet Girona). W Gironie takowego brak. To zbyt małe miasto. Wystarczą jednak autobusy, którymi szybko dostaniesz się tam, gdzie planujesz. Aha! Girona ma, powstały w północnej części, dworzec kolejowy (Estació de Girona). Pociąg regionalny Renfe zabierze Cię do Barcelony, a owa podróż potrwa jakieś 50 minut. Możesz też dojechać szybką koleją linii AVE do Madrytu.
Co trzeba zobaczyć w Gironie?
Autobusem czy na piechotę, wreszcie zaczynamy przyglądać się z bliska atrakcjom. Girona to miasto, gdzie historia jest na wyciągnięcie ręki. I to ona działa niczym magnes na żelazo. Przyciąga. Fascynuje. Urzeka turystę w każdym wieku. Gdzie udać się i co ujrzeć w pierwszej kolejności? A gdzie odpocząć, kiedy stopy będą boleć?
My polecamy zawitać najpierw na centralny, otoczony budynkami w stylu neoklasycystycznym, Plac Niepodległości. Tam usiądziesz przy jednej z kawiarni, napijesz się kawy, spojrzysz na pomnik upamiętniający walecznych mieszkańców i zastanowisz się, dokąd podążyć dalej. Plaça de la Independència może być też miejscem, na którym odetchniesz wieczorem, zmęczony zwiedzaniem (pod nim znajdują się darmowe toalety!). Ale równie dobrze taką funkcję może spełnić największy park w mieście – Devesa (o powierzchni 40 hektarów, z licznymi alejkami, ławkami i ozdobnymi drzewami).
Katedra w Gironie
Najważniejszy zabytek. Budowla monumentalna. Górująca nad miastem. Do jej głównego wejścia prowadzą barokowe, składające się z 90 stopni, schody (te same, po których wjeżdżał wspomniany na wstępie Jaime Lannister). Kiedy podniesiesz głowę, zauważysz niemalże 70-metrową Wieżę Dzwonną. Jednakże największe wrażenie zrobi na tobie szeroka aż na 23 metry nawa (większa przestrzeń dla wiernych jest tylko w Bazylice św. Piotra w Watykanie, choć tam nie ma pojedynczej nawy). Catedral de Santa Maria jest otwarta dla zwiedzających od poniedziałku do soboty (między godziną 10.00 a 18.00) oraz w niedzielę, ale o późniejszej porze. Wstęp (poza pierwszą niedzielą miesiąca) kosztuje do 7 do 8 euro. I jest to bilet łączony, umożliwiający również zwiedzanie Bazyliki św. Feliksa (jej kopuły).
Katedra nie wyglądałaby tak majestatycznie, onieśmielająco i mistycznie, gdyby nie różne, mieszające się style architektoniczne. Co prawda, zaczęto ją stawiać w XI wieku, ale z czasem, w kolejnych wiekach była przebudowywana. Stąd też można dostrzec i styl romański (piękne krużganki o harmonijnych łukach łączących bogato zdobione kolumny o idealnych proporcjach, z wieloma realistycznymi rzeźbami aniołów i demonów), i gotyk (nawa, baldachim nad ołtarzem) oraz barok (fasada). Będziesz patrzył, jak zahipnotyzowany, uduchowiony atmosferą tego miejsca (jeszcze silniej, kiedy przyjdziesz zaraz po otwarciu i spojrzysz na fantastyczny gobelin z wyszytą historią biblijnego stworzenia świata). Wchodząc na tę stronę, zakupisz bilet, który umożliwi Ci także wejście do Bazyliki i Muzeum Sztuki, z przewodnikiem audio.
Dzielnica Żydowska
Wychodząc z Katedry, warto skierować się w stronę El Call. Jest to jedna z najlepiej zachowanych dzielnic żydowskich w całej Hiszpanii. Kultura i religia narodu żydowskiego była bowiem tu silnie zakorzeniona w okresie średniowiecza. W domach przy labiryncie wąskich uliczek (z których najważniejsza to Carrer de la Força) mieszkało ponad 100 rodzin, a wśród nich m.in. słynny filozof, doświadczony lekarz, rabin, poeta, wybitny kabalista – Nachmanides. Wspinając się powoli po kamiennych schodach i zaglądając do bocznych zaułków, odkryjesz, że społeczność ta żyła tu już od IX wieku. Początkowo zaaklimatyzowana i akceptowana, z czasem prześladowana i wygnana przez chrześcijan na mocy Edyktu z Alhambry (podpisanego 31 marca 1492 roku dłońmi Ferdynanda II Aragońskiego oraz Izabeli I Kastylijskiej).
Do dziś razem z pamięcią o Żydach, przetrwały tu średniowieczne domy rodzinne i kupieckie, warsztaty rzemieślnicze, ruiny synagogi, resztki hebrajskich inskrypcji oraz rytualna łaźnia (mikwa). Obok nich otwarto małe sklepiki. Niezwykłe to miejsce. Uśpione, a jednak żywe. W którym przeniesiesz się do XIII i XIV wieku, trafiając na wyraźne ślady obecności dawnego życia.
Mury Miejskie
Opisana powyżej dzielnica oraz świątynia to bez wątpienia dwa najbardziej ikoniczne, symboliczne i pozwalające odbyć podróż w czasie miejsca. Ale jest jeszcze trzecie – Mury Obronne. Długie na 3 kilometry. Przetrwały do teraz w niemal nienaruszonym stanie. Możesz się po nich przechadzać każdego dnia – rano, w południe i wieczorem. Za wejście na nie (od strony Carrer dels Alemanys oraz Passeig de la Reina Joana) nie płacisz nawet grosza. Trasa spacerowa Passeig de la Muralla umożliwi Ci podziwianie panoramy Girony i uwiecznienia jej na zdjęciach (najlepiej z wieży Torre Gironella, z której roztacza się widok 360 stopni na miasto – dachy i zabytki).
Grubość i wysokość murów przez lata była zróżnicowana, ze względu na wzmocnienia konstrukcji (początkowo miały podobno 16 m wysokości i 3,5 m grubości). A kiedy zaczęto je budować? Już I wieku p.n.e. zajęli się tym Rzymianie. Następnie fortyfikacje rozbudowywali Karolingowie (potężna dynastia). Te, które dotrwały do dziś, datowane są na XIV i XV wiek. Gdy zechcesz chwilę odpocząć po zejściu z owych starych murów, to możesz to zrobić w zacienionym ogrodzie o nazwie – Joana Roviry i Boneta (oazie spokoju).
Arabskie Łaźnie
Zwiedziłeś dziedzińce i zakamarki części żydowskiej (w swoim tempie, a nie jak Arya Stark, która skakała po dachach w Braavos – Girona też udawała takie serialowe miasto). Lecz to nie są jedyne pozostałości po wyznawcach innej wiary niż chrześcijaństwo. Możesz bowiem znaleźć się (po uiszczeniu opłaty wynoszącej 3 euro) w… XII-wiecznych arabskich łaźniach (na Carrer de Ferran el Catòlic). Znanych z unikalnego układu pomieszczeń, z charakterystycznymi kamiennymi kolumnami i kopułami, przez które wpada światło zewnętrzne. Banys Àrabs to zaiste miejsce z innego świata. Eleganckie i jednocześnie surowe. Tu w centralnym basenie brali kąpiele ludzie z różnych grup społecznych. Nie tylko muzułmanie. W ten sposób dbali o higienę. Co zaskakujące, łaźnie te na planie prostokąta zbudowali chrześcijanie, a nie Maurowie. Wzorując się jednak na tradycyjnych arabskich hammamach.
Warto wiedzieć: Banys Àrabs w Gironie składają się trzech sal. Mowa o tej z wodą zimną (frigidarium), umiarkowanie ciepłą/rozgrzewającą (tepidarium) i gorącą/parującą/oczyszczającą (caldarium). Jest też sala wypoczynkowa – apodyterium. Dodatkowo można wejść na dach.
Bazylika świętego Feliksa
Mniej znany, ale też ciekawy zabytek. Łatwo dostępny. Znajdujący się przy ulicy Carrer de la Trinitat, 12. Co w nim takiego wyjątkowego? La Basílica de Sant Feliu to kościół budowany od XII do XVII wieku, na grobie św. Feliksa, w trzech stylach: romańskim (słynna dzwonnica), gotyckim (nawa i ogromna, smukła wieża) i barokowym (fasada, sklepienia, schody). Stanowi przykład obiektu o pięknej architekturze. Skrywającym w swoim wnętrzu rzadkie, jakże cenne wczesnochrześcijańskie i pogańskie (rzymskie) sarkofagi (łącznie jest ich osiem) oraz relikwie św. Narcyza w oddzielonej kaplicy. Zanim ukończono budowę Katedry, to właśnie owa Bazylika była główną świątynią. Do skarbów sztuki sakralnej zalicza się tu także rzeźbę przedstawiającą leżącego Chrystusa.
Legenda: Z żyjącym w III wieku Narcyzem, który stał się patronem miasta, związana jest pewna przekazywana z pokolenia na pokolenie opowieść. Wielu uważa, że prawdziwa. Dla części osób jest fikcją. Otóż z grobowca tego biskupa wydostały się… „magiczne” muchy, które odpędziły francuskie wojska, oblegającego Gironę w roku 1286.
Różne muzea
W tak historycznym mieście nie może również zabraknąć placówek muzealnych. Jeśli starczy Ci trochę czasu, to odwiedź:
- Muzeum Sztuki w Gironie (adres: Pujada de la Catedral, 12, 17004 Girona, Hiszpania) – otwarte w sąsiedztwie katedry, w dawnym zabytkowym budynku Pałacu Biskupiego. Nieczynne jedynie w poniedziałki. Jak nazwa sugeruje, zobaczysz tu zbiory sztuki, które pochodzą nawet z czasów rzymskich oraz gotyckie malowidła (Sąd Ostateczny) i gobeliny (Gobelin Stworzenia z XI wieku znajduje się w muzeum katedralnym). Więcej o tej placówce (m.in. o cenach biletów i eksponatach) przeczytasz tutaj;
- Muzeum Historii Miasta Girona (adres: Carrer de la Força, 27, 17004 Girona, Hiszpania) – mieszczące się w budynku, gdzie kiedyś był klasztor. Poznasz tu historię Girony od A do Z. Wszystkie przełomowe momenty, czyny bohaterów, zwykłe życie mieszkańców;
- Muzeum Historii Żydów (adres: Carrer de la Força, 8, 17004 Girona, Hiszpania; bilet – 4 euro) – muzeum w dzielnicy żydowskiej, gdzie w jedenastu galeriach tematycznych udokumentowana jest cała historia, kultura i tradycje tej społeczności;
- Muzeum Archeologii Katalonii (adres: Carrer de Santa Llúcia, 8, 17007 Girona, Hiszpania; często oferuje bezpłatny wstęp na stałe ekspozycje) – jedna z pięciu tego typu placówek w Katalonii, zlokalizowana w dawnym, romańskim klasztorze benedyktynów Sant Pere de Galligants z X wieku. Prezentuje znaleziska archeologiczne od czasów prehistorycznych po późnorzymskie;
- Muzeum Kina (adres: Carrer de la Sèquia, 3, 17001 Girona, Hiszpania) – miejsce dla pasjonatów historii kina oraz sztuki ruchomych obrazów od najdawniejszych czasów (chiński teatr cieni). Zawierające prywatne przedmioty znanego kolekcjonera – Tomàsa Mallola. Reżysera filmów amatorskich, założyciela Fundacji Muzeum Kina. Człowieka, który zgromadził 20.000 eksponatów. Są to stare plakaty i taśmy filmowe, a nawet projektor braci Lumière. Więcej na oficjalnej stronie.
Kolorowe Domy nad rzeką Onyar
Na koniec coś, co ujrzysz na samym początku swojego pobytu w Gironie, a co jest bardzo rozpoznawalne. To wizytówka miasta. Jej barwniejsze, zewnętrzne oblicze, czyli stojące przy nabrzeżu domy, których żółte, pomarańczowe, czerwone i błękitne fasady upiększają miasto, będąc kontrastem dla starówki. I tak od XIX wieku, kiedy zaczęto je stawiać, Cases de l’Onyar prezentują się niezwykle estetycznie. Szczególnie, gdy odbijają się w tafli rzeki. Wtedy jeszcze wyraźniej, stojąc np. na metalowym moście Pont de les Peixateries Velles albo Pont de Sant Agustí, można dostrzec ozdobne motywy i detale stylu secesyjnego. Najładniej jest tu o wschodzie albo zachodzie słońca.
Wycieczki grupowe po Gironie
Powyższe atrakcje są oczywiście dostępne dla każdego, w tym dla Ciebie. Nie musisz jednak zagłębiach się w nich sam. Możesz np. uczestniczyć w grupowym zwiedzaniu. To jest w specjalnych, profesjonalnie zorganizowanych wycieczkach z przewodnikiem, rezerwowanych na platformie online – Getyourguide. Oto najciekawsze z nich, które pragniemy Ci zarekomendować:
Girona: zwiedzanie, Katedra, Muzeum Sztuki, Kościół św. Feliksa
Piesza wycieczka, w ramach której odkryjesz ważne zabytki i wejdziesz do Muzeum Sztuki (tu pomocny okaże się audioprzewodnik). Wszystko na jednym bilecie (3 w 1), w cenie od 50 zł na osobę. Będziesz podziwiał wystawy i przechadzał się po katedrze w Gironie oraz kościele św. Felikssa. Szczegóły oraz rezerwacja w tym miejscu.
Girona: Gra o Tron – wycieczka w małej grupie
Czy należysz do fanów „Gry o tron”? Zakładamy z góry, że tak. Płacąc ponad 100 zł, weźmiesz udział w fascynującej wycieczce dla małej grupy. „Wcielisz się w bohaterów” świetnie przyjętego serialu fantasy. Na własne oczy porównasz, jak i czym różniły się filmowe lokacje od tych prawdziwych. Tłumacząc w skrócie: podążysz tam, gdzie Jaime i Arya. Przy okazji tropiąc to, co ukryte w zakamarkach. A zaczniesz swoją przygodę od schodów koło barokowego Kościoła Sant Martí, gdzie będzie czekał ekspert, znający średniowiecze i sceny z szóstego sezonu „Gry o tron”, jak własną kieszeń. Wolne miasto Braavos. Królewska Przystań – stolica Siedmiu Królestw. Wielki Sept Baelora. Pamiętasz niektóre ujęcia z tych miejsc? Były one kręcone właśnie tu – w Gironie (jakie konkretnie, o tym w sekcji FAQ). Między innymi z pobliżu Katedry, w łaźniach arabskich i dzielnicy żydowskiej.
Wycieczka z Barcelony do Girony, Figueres i Cadaqués
Trzecią z wycieczek polecamy turystom goszczącym w Barcelonie. Czy Ty również spędzasz albo masz zamiar spędzać wakacje w stolicy Katalonii, drugim co do wielkości hiszpańskim mieście? Jeżeli tak, to owa atrakcja będzie trafiona! Dlaczego? Bo dzięki niej odpoczniesz od tłumów, wyruszając klimatyzowanym autokarem do mniejszych, urokliwych miejscowości. A więc do: Girony (odległość 100 km), Figueres i wioski rybackiej Cadaqués. Taka podróż w cenie 250 zł za osobę (cena ze zniżką) potrwa cały dzień, wliczając w nią przystanki m.in. na plaży, ulicach, zamku San Fernando oraz dzielnicach, mostach i starówce w Gironie.
Czy Girona jest dobrym miejscem na wakacje?
Nie da się odpowiedzieć na owo pytanie przecząco. Tak! Absolutnie nie będziesz żałował pobytu w Gironie. Tygodniowego? Jest spora szansa, że miasto to spodoba Ci się na tyle, że postanowisz zostać w nim na tak długo. My jednak uważamy, że maksymalnie 3 dni wystarczy, aby chłonąć tutejszą atmosferę i oglądać bez pośpiechu wszystkie zabytki, które opisaliśmy. Przy czym zaznaczmy, że Girona to nie miejsce dla młodych, energicznych ludzi, poszukujących szalonych zabaw i wielogodzinnego plażowania. To przede wszystkim miasto dla osób lubujących się w odkrywaniu ciekawostek historycznych i kultury żyjących tu dawno temu społeczności.
Dlaczego Girona jest popularna?
Wyjaśniliśmy w jednym z początkowych rozdziałów, z czego jest najbardziej znana. To, co tam wymieniliśmy z nazwy, wpływa na popularność. Zabytki i jeszcze raz zabytki. Ale zapytajmy: czy miasto byłoby tak sławne, gdyby nie „Gra o tron”? Bez owijania w bawełnę – chyba nie. Średnio 8 milionów turystów rocznie (jak podają dane statystyczne) nie przybywa do tej prowincji tylko po to, by zachwycać się historycznymi dzielnicami. Duża część z nich to fani serialu HBO, adaptacji prozy Martina.
Ta waleczna Girona!
Tuż przed rozdziałem podsumowującym naszą „opowieść”, wypada przedstawić Gironę jako „niezłomną bohaterkę”. Otóż powinna być ona przykładem do naśladowania. Może nie tyle ona, co jej odważni mieszkańcy, których duch wspólnej walki nieraz unosił się nad miastem. Bo Girona to miasto walk i oporu. „Miasto Tysiąca Oblężeń”, mimo że w ciągu swojego istnienia, zgodnie ze źródłami historycznymi, atakowane było 25 razy. A padło pod naporem wroga tylko 7 razy. Najbardziej heroiczną i zaciętą obronę podjęto tu w grudniu 1809 roku, kiedy nastąpiło trzecie oblężenie armii napoleońskiej. Ostatecznie, w wyniku głodu i chorób, miasto było zmuszone się poddać. Ale i tak wielkie brawa, że wytrwało aż siedem miesięcy! W 1813 roku uwolniło się spod panowania Francuzów.
Czy warto jechać do Girony?
Wszelkie znaki na niebie i ziemi wskazują jedno. Jest to miasto, które oferuje niezapomniane chwile wyciszenia i podumania o minionej przeszłości. W mało którym miejscu, mająca dwa tysiąca lat, historia (lecz nade wszystko ta średniowieczna) daje o sobie znać niemal na każdym kroku. W malowniczej Gironie ponadto można być oczarowanym cudami architektury i zapachem oraz smakiem regionalnej kuchni. To z pewnością unikalne doświadczenie i emocje. Odczuwali je David Benioff i D.B. Weiss – twórcy „Game of Thrones”, którzy szukali najlepszej lokacji. Podkreślmy, że Girona jest też dobrą bazą wypadową do innych części Costa Brava! To spora zaleta!
Girona – FAQ
Czy Girona jest Hiszpanii czy we Włoszech?
Gdyby zadać takie pytanie przypadkowym osobom, to być może nie udzieliliby prawidłowej odpowiedzi. Dlaczego? Bo Girona brzmi jak Werona. A więc bardzo włosko. Tymczasem warto zapamiętać, że to miasto hiszpańskie!
Na którym wybrzeżu leży Girona?
Trzeba coś rozjaśnić. Miejscowość ta nie znajduje się na wybrzeżu, a w regionie turystycznym, który nazywa się tak samo, jak owo wybrzeże – Costa Brava. Warto wiedzieć, że z Girony do morza jest jakieś 30 km. Ale i tak jest ona centralnym punktem geograficznym. A do tego stolicą prowincji Girona, która należy do wspólnoty autonomicznej Katalonii.
Czy Girona leży blisko morza?
Jak już wyżej napisaliśmy, turkusowe, krystalicznie czyste Morze Śródziemne znajduje się około 30 kilometrów od tego miasta. Blisko, aby dojechać tam jakimś środkiem transportu. Daleko, aby iść na piechotę. Jednakże, jeśli ktoś ćwiczy i ma niezłą kondycję, to może dotrzeć wypożyczonym rowerem.
Czy Gerona i Girona to to samo miejsce?
W początkach swojego istnienia (w roku 79 p.n.e.) nazywała się Gerundą. Wówczas była twierdzą. Dzisiaj znana jest oficjalnie na świecie jako Girona (z języka hiszpańskiego, czyli kastylijskiego), choć w wąskich kręgach określana jest też katalońskim słowem Gerona. Konkluzja jest zatem taka, że mówiąc Gerona albo Girona, zawsze myślimy o tym samym miejscu.
Jak się wymawia girona?
Wydaje się, że tak, jak się czyta. W Polsce jest to dopuszczalne. Kiedy jednak pojawisz się w tym mieście, to na głos lepiej powiedzieć „żirona” (ewentualnie „dżirona). To wyraz pochodzący z języka katalońskiego. Ale przejdzie też hiszpańska wymowa „chirona” albo „herona” (co brzmi, jak „jerona” – h jest dźwięczne).
Czy Girona jest bezpiecznym miastem?
Tak. To miasto, w którym nic złego Ci nie zagraża, także w nocy podczas spacerów (centrum jest oświetlone i patrolowane). Wskaźnik przestępczości jest niski w porównaniu z Barceloną i innymi dużymi miastami. Może się jednak zdarzyć kradzież torebki. Kieszonkowcy nie czyhają na szczęście na Ciebie wszędzie, ale mimo to radzimy zachować ostrożność i czujność w miejscach zatłoczonych. Zwłaszcza w sezonie letnim. Nie zostawiaj nigdy cennych przedmiotów na widoku, oddalając się od nich. Po co kusić los.
Czy zwiedzanie Girony jest drogie?
Nie, pod warunkiem że Twoim celem będzie tylko Girona, a nie cała Costa Brava. Wtedy zmieścisz się w zaplanowanym, też ograniczonym budżecie. Dziennie wydasz od kilkudziesięciu do stu euro (za transport – choć ten akurat odpada, jeśli zwiedzanie będzie odbywać się pieszo; posiłki w tańszych restauracjach i niektóre atrakcje). Po dodaniu kosztów zakwaterowania wciąż okaże się, że miasto nie jest drogie dla turystów.
Do kogo należy Girona?
Zależy o co się pytamy. Bo warto zapamiętać, że pod taką samą nazwą funkcjonuje klub piłkarski. Jeżeli więc mowa o nim, to jest on spółką akcyjną o złożonej strukturze właścicielskiej. Jednym z jego głównych udziałowców jest City Football Group (CFG). Natomiast w przypadku miasta, należy ono do Hiszpanii.
Jakie ujęcia do „Gry o tron” kręcono w Gironie?
W rozdziale o grupowych wycieczkach, a także o popularności Girony, wspominaliśmy o serialu „Gra o tron”. Nieprzypadkowo. Bo ta produkcja spowodowała, że miasto to odwiedza od prawie dekady mnóstw turystów. Będąc fanami, marzą oni o zobaczeniu miejsc, gdzie powstawały sceny do szóstego sezonu. Jakie konkretnie były to ujęcia? Na przykład:
- Konfrontacja Jaimego Lannistera z Wielkim Wróblem obok Wielkiego Septu Baelora (prawdziwa lokacja: pobliże Katedry);
- Ucieczka Aryi Stark przed polującą na nią dziewczyną o imieniu Waif, akolitką Domu Czerni i Bieli, służącą Bogu o Wielu Twarzach (lokacja: schody w El Call; różne uliczki, w tym Carrer de la Força);
- Trening Aryi (lokacja: Łaźnie Arabskie);
- Oglądanie sztuki przez Aryę (lokacja: plac Plaça dels Jurats);
- Atak nożem przez Waif (lokacja: most Pont de Galligants);
- Przybycie Samwella Tarly’ego do Cytadeli i jego dalsze szkolenie (dawny Klasztor Sant Pere de Galligants.
Poniższy materiał filmowy, nagrany i zmontowany przez youtubera/podróżnika (i jednocześnie fana) świetnie pokazuje niektóre te sceny/lokacje:
Jak dostać się z lotniska Girona do Barcelony?
Znajdując się w Barcelonie (około 100 km na północnym podschodzie), możesz z łatwością dostać się do Girony. Autobusem albo pociągiem (szybkim lub regionalnym). A odwrotnie? Także, chociaż z lotniska będzie to nieco bardziej skomplikowane, ale gdy wybierzesz podróż koleją. Wtedy musisz dojechać do stacji w Gironie busem, aby przesiąść się na pociąg. Chyba że zdecydujesz się na bezpośredni i wygodny, regularny kurs autobusem (znanej i zaufanej firmy Sagales, odjazd kilka razy dziennie obok hali przylotów, 30-40 minut po wylądowaniu samolotem). Są też droższe opcje, czyli taksówki stojące przed terminalem. Obojętnie, co wybierzesz, wolniej, a czasem szybciej dostaniesz się do centrum albo na północny dworzec Barcelony (a dalej metrem). Możesz też skorzystać z rozwiązania polegającego na wypożyczeniu samochodu na lotnisku w Gironie i jechać autostradą AP-7. Lecz pamiętaj, że czekają Cię opłaty na bramkach (kartą albo gotówką) oraz za parkowanie na miejscu.
Autor: Przemysław Jankowski – Człowiek, który zakochał się w majestatycznych Górach Skalistych (po kilku miesiącach w Kanadzie nie mogło być inaczej). Poza tym wielki fan polskich jezior, nawet tych najmniejszych. A także pasjonat rowerowych wycieczek i odkrywania pięknych miejsc w swoim kujawskim regionie. Zawsze chciał być jak Indiana Jones – badać stare zabytki w najdalszych zakątkach świata, ratować przed grabieżą „magiczne” artefakty i doświadczać przygód przez wielkie P. To gdzie teraz na wyprawę!?
